تصمیم گیری و انتخاب و اهمیت آن

فرشاد سعیدزاده یکشنبه 10 بهمن 1400 - 21:48
تصمیم گیری و انتخاب و اهمیت آن
به جرات می توان گفت مهمترین قسمت زندگی انسان ها انتخاب و تصمیم گیری است و بقیه زندگی هم درست اجرا کردن آن تصمیم هایی است که گرفته می شود. البته همیشه نمی توان درست ترین تصمیم را گرفت اما می توان میزان اشتباه در آن را کاهش داد.

تصمیم گیری و انتخاب از اهمیت بالایی در زندگی انسان ها برخوردار است. زمانی که با چندین چالش مواجه می شویم باید در بین گزینه های موجود درست ترین تصمیم را گرفته و بهترین آن را انتخاب کنیم. البته هیچ فردی در دنیا وجود ندارد که تمام تصمیماتش درست باشد و هرکسی ممکن است در خیلی از موقعیت ها تصمیمات اشتباهی گرفته باشد. اما باید تمرین کنیم که این اشتباهات را به حداقل برسانیم. تمام نتایجی که در زندگی با آن مواجه می شویم به واسطه انتخاب هایی است که در گذشته داشتیم. این گذشته می تواند چند دقیقه قبل و یا چند سال قبل باشد.

در طول روز ما با هزاران انتخاب مواجه می شویم. از انتخاب ساعت بیدار شدن در اول صبح گرفته تا انتخاب شام در آخر شب. در طول روز ممکن است تصمیمات مختلفی بگیریم که هرکدام از آنها از اهمیت های مختلفی برخوردار هستند. ما برای اینکه بتوانیم تصمیم درستی بگیریم از روش های مختلفی استفاده می کنیم. برخی از انتخاب ساعت ها زمان ما را میگیرند و برخی دیگر تنها در چند ثانیه برگزیده می شوند.

اهمیت تصمیم گیری و انتخاب در زندگی

تصمیم گیری و انتخاب اصلی ترین بخش زندگی محسوب می شود. اگر ما انتخاب های غلط داشته باشیم باید در طول زندگی اقدام به جبران ضررهای این انتخاب های اشتباه کنیم. این انتخاب های ما هستند که می توانند شرایط زندگی را برایمان تعیین کنند. البته انتخاب تنها کافی نیست و بلکه باید بتوانیم این انتخاب ها را هم به درستی اجرا و مدیریت کنیم، که البته درست اجرا کردن انتخاب ها باز هم به خود انتخاب بستگی دارد.

مثلا اگر تصمیم میگیریم که یک بازیگر شویم باید بتوانیم بازیگر خوبی باشیم و بازیگر خوب بودن را اجرا کنیم. اگر فردی می تواند برنامه نویس خوبی باشد اما بازیگری را انتخاب کند، نمی تواند بازیگر خوبی باشد و در مسیر اشتباه قرار می گیرد. البته که با تمرین می توان به موفقیت رسید اما طول مسیر بازیگری برای آن فرد نسبت به برنامه نویس بودن سخت تر خواهد بود.

فکر کنم تا اینجا با اهمیت انتخاب آشنا شده باشیم. پس بهتر است نگاهی هم به انواع تصمیم گیری و انتخاب ها داشته باشیم.

انواع تصمیم گیری و انتخاب

زمانی که با یک مسئله مواجه می شویم می بایست برای حل آن یک راه را انتخاب کنیم. راه حل های زیادی پیش روی ما قرار میگیرد که باید با تصمیم گیری درست به انتخابی درست برسیم. این تصمیم گیری ها می تواند انواع مختلفی داشته باشد:

تصمیم گیری و انتخاب منطقی

این نوع تصمیم گیری با تجزیه و تحلیل انجام میگیرد. در این نوع تصمیم گیری ما عواطف و احساسات را مد نظر قرار نمی دهیم و این عوامل را وارد تصمیم گیری خود نخواهیم کرد. روش منطقی برای مسائل پیچیده و سخت بسیار استفاده می شود.

انتخاب های منطقی در مسائل مهم زندگی استفاده می شوند. مسائلی مانند انتخاب شغل ، همسر ، انتخاب محل زندگی و دیگر مسائل مهم مورد استفاده قرار میگیرد. یا این انتخاب برای مدیران و صاحبان مشاغل اهمیت زیادی دارد. آنها باید در بین چندین انتخاب یک تصمیم درست بگیرند تا بتوانند کسب و کار خود را سرپا نگه دارند و یا به موفقیت مالی برسانند. در اینجا به تعدادی از انتخاب های مهم اشاره میکنم که همه آنها باید از روش منطقی برای تصمیم گیری استفاده کنند:

  • انتخاب رشته تحصیلی
  • فوتبالیستی که باید بین تیم های پیشنهاد دهنده یکی را انتخاب کند
  • انتخاب حوزه فعالیت شغلی
  • انتخاب محل مناسب برای راه اندازی کسب کار
  • خرید وسایل گران قیمت و کاربردی مانند تلفن های همراه ، کامپیوتر ، خودرو ، خانه
  • و...

تصمیم گیری و انتخاب حسی و شهودی

یک نوع تصمیم گیری است که برپایه احساسات منجر به انتخاب می شود. فرد که در این لحظه نمی تواند از منطقش استفاده کند مجبور می شود دست به انتخاب حسی و دلی بزند. البته تصمیم گیری و انتخاب حسی یا همان شهودی می تواند وابسته به تجارب قبلی هم باشد. معمولا در این نوع انتخاب ها عوامل عاطفی بسیار دخیل است. از تصمیمات شهودی بیشتر برای انتخاب های ساده و معمولی استفاده می شود و نمی توان تصمیمات پیچیده را به صورت شهودی انتخاب کرد.

به عنوان مثال فردی قرار است بین رفتن با دوستان به کنسرت و یا میهمانی در یک جمع فامیلی انتخابی داشته باشد. در اینجا نمی توان عوامل منطقی را در نظر گرفت.

انتخاب های منطقی و حسی

یک سری از انتخاب ها و تصمیم گیری ها هست که هم به صورت منطقی و هم حسی گرفته می شود. این روش تصمیم یکی از کامل ترین روش ها برای انتخاب های درست است. جایی که در آن هم عوامل منطقی و هم عوامل احساسی و عاطفی در نظر گرفته می شود. در این نوع تصمیم گیری دیگر نه خبری از خشک بودن انتخاب های منطقی است و نه انتخاب های بی پایه و اساس تصمیم گیری های حسی.

انتخاب بر پایه به خرافات

ممکن است بین دو یا چند انتخاب شک داشته باشیم و تمام راه های موجود را امتحان کردیم ولی هنوز روی انتخاب خود شک داریم. در این زمان است که به یک سری خرافات روی بیاوریم. به عنوان مثال شیر یا خط بندازیم و یا ده بیست سی چهل انجام بدیم. خیلی از روش های خرافاتی دیگر هم که از آنها استفاده می شود که در بسیاری از مواقع منجر به انتخاب درست و در بسیاری از مواقع هم منجر به انتخاب های اشتباه می شود.

انتخاب های تحت فشار

زمانی هست که افراد تحت فشار قرار دارند و مجبور هستند که انتخابی داشته باشند. با اینکه فرد میداند انتخابش از نظر منطقی ، حسی و حتی خرافات هم درست نیست اما به خاطر شرایط آن لحظه مجبور به انتخابی نادرست است. این مورد در فقر بسیار مشاهده می شود. افراد زیادی که به خاطر فقر مجبور می شوند انتخاب های غلطی داشته باشند تا بتوانند برای مدتی هم از بحران خارج شوند. سخت ترین شرایط برای انتخاب همین انتخاب تحت فشار است. انتخاب تحت فشار ممکن است باعث شود شما نتوانید راه حل های مناسب دیگر را هم بسنجید و این باعث می شود که تنها راه حل های اولیه که به ذهنتان خطور کرده را ببینید.

مثلا فردی میداند با رفتن به راه ورزش می تواند موفق شود. حتی اطرافیان و مربی های حرفه ای هم این موضوع را به طور کامل میدانند اما فرد به خاطر وضعیت بد مالی نمی تواند سالهای اولیه این مسیر که عمدتا هم با بی پولی میگذرد را بگذراند. بنابراین تصمیم می گیرد که به حرفه خودش نرود و شغلی معمولی را انتخاب کند تا از زیر بار فقر خارج شود.

انتخاب در آزمون ها

هنگام برگزاری آزمون ها یکی از معدود زمان هایی است که افراد همه روش های انتخاب را امتحان می کنند. مثلا کنکور را در نظر بگیرید که یک سری افراد بر پایه مطالعات خودشان اقدام به انتخاب گزینه های درست می کنند. یک سری افراد به صورت حسی گزینه ها را تیک میزنند و افراد دیگری هم هستند که برای آزمون ها ده بیست سی چهل انجام می دهند که میزان موفقیت گروه اول بسیار بیشتر است.

با توجه به انتخاب در آزمون ها به راحتی می توان پی برد انتخابی که منطقی باشد می تواند کمترین میزان اشتباه را داشته باشد. اما کاملترین روش انتخاب و تصمیم گیری روش انتخاب منطقی و حسی به صورت ترکیبی است. روشی که هم احساسات و تفکر و تعقل در آن دخیل است.

نظرات
    تصمیم گیری و انتخاب و اهمیت آن
    • - نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.
    • - لطفا دیدگاهتان تا حد امکان مربوط به مطلب باشد.
    • - لطفا فارسی بنویسید.